fa بررسی مقایسه ای روش آموزشی کودک به کودک و مربی به کودک بر اساس مدل اعتقادبهداشتی در ارتقاء بهداشت دهان و دندان دانش آموزان مدارس پسرانه ابتدایی شهر سنندج تخصصي Special پژوهشي Research <p> <strong> مقدمه </strong><strong>: </strong>مشکلات بهداشت دهان و دندان یکی از مهم ترین مشکلات بهداشتی شایع در سنین مدرسه می باشد. متاسفانه روش های رایج آموزش بهداشت در مدارس در زمینه کنترل این مشکلات موفقیت زیادی نداشته اند. لذا با توجه به اهمیت موضوع پژوهش حاضر با هدف تعیین میزان کارآیی روش آموزشی کودک به کودک در مقایسه با روش مربی به کودک بر مبنای مدل اعتقاد بهداشتی به منظور ارتقاء بهداشت دهان و دندان در دانش آموزان مدارس پسرانه ابتدایی شهر سنندج انجام شده است. </p><p> <strong> روش </strong><strong></strong><strong>بررسی </strong>: این پژوهش یک مطالعه مداخله ای نیمه تجربی می باشد. بدین منظور سه مدرسه از میان مدارس پسرانه ابتدایی شهر سنندج به روش تصادفی انتخاب گردیدند و سپس یک مدرسه به عنوان گروه کودک به کودک (30 نفر ) و یک مدرسه به عنوان گروه مربی به کودک (30 نفر) و یک مدرسه نیز به عنوان گروه شاهد (30 نفر) در نظر گرفته شد. شرکت کنندگان قبل و 2 ماه پس از انجام مداخله آموزشی با تکمیل پرسشنامه مورد بررسی قرار گرفتند. پس از انجام ارزشیابی تشخیصی، مداخله آموزشی بر اساس مدل اعتقادبهداشتی در زمینه آگاهی از بهداشت دهان و دندان و نحوه استفاده از مسواک در بین دانش آموزان صورت گرفت. استراتژی اصلی ارتباطی بکار رفته در پژوهش استفاده از گروه همسالان بود. </p><p> <strong> یافته ها: </strong>نتایج بدست آمده نشان می دهد که بعد از انجام مداخله آموزشی گروه کودک به کودک اختلاف معنی داری در زمینه نمره آگاهی (726/0= P )، حساسیت درک شده (785/0 = P )، منافع در ک شده (898/0= P )، موانع درک شده <strong>(</strong>95/0<strong>= </strong>P- <strong>) </strong>وراهنمای عمل <strong>(</strong>95/0<strong>= </strong>P <strong>) </strong>با گروه مربی به کودک ندارد. اما در زمینه شدت درک شده <strong>(</strong>002/0= P <strong>) </strong>و بهبود عملکرد(افزایش استفاده ازمسواک) <strong>(</strong>007/0= P <strong>) </strong>بهتر عمل نموده است. </p><p> <strong> نتیجه گیر </strong>ی:نتایج این پژوهش نشان می دهدکه در زمینه ارتقاء بهداشت دهان و دندان و افزایش استفاده از مسواک، گروه کودک به کودک با عملکردی نزدیک به گروه مربی به کودک موفقیت چشمگیری داشته است بنا بر این با توجه به توان بالقوه دانش آموزان در آموزش همسالان، استفاده از رویکرد آموزشی کودک به کودک در برنامه های آموزش بهداشت توصیه می شود. </p><p> <strong>  </strong></p> <p> <strong> Background: </strong>Dental health problem among elementary students is a social and health problem which results in un-recoverable social, economical, cultural and health effects. This research is aimed to improve oral health among elementary students in Sanandaj city through theory of health belief model (HBM) and peer education approach. </p><p> <strong> Method: </strong>This is a quasi-experimental research whichstarted byselecting three primary schools randomly. Peer education was assigned to educate the first group (n=30) and the second group was educated by trainer group (n=30) and the third was a control group (n=30). For each group, two questionnaires were completed before and two month after implementing education .The educational programs were based on (HBM) and were about knowledge on oral health and the importance of dental health problem and the way we can improve it. This program was carried out based on child to child approach and was a peer education program. </p><p> <strong> Results </strong>: There were no statistical significant differences for mean score of knowledge (P= 0.726 ), perceived susceptibility (P= 0.758 ), perceived benefits (P = 0.898 ), perceived barriers (P= 0.950 ) and Cues to action(P= 0.950 ) among child to child group and trainer group. But Therewas a better practice of a child to child group in perceived severity (P= 0.002 ) and increasing use of toothbrush(P= 0.007 ) among students. <strong></strong></p><p> <strong> Conclusion: </strong>The final statistical analyses showed that in improving oral health and use of toothbrush, which was the main goal of the research, peer education group was more than effective trainer education, However in many parts of health belief model there were no statistical significant difference s between child to child and trainer group . So it is recommended to use child to child approach for many health educational programs. </p><p><strong> </strong></p><p>  </p><p>  </p> آموزش بهداشت، مدل اعتقاد بهداشتی، بهداشت دهان ودندان، رویکرد کودک به کودک Health education, Health Belief Model , Oral health, Child to child approach 1 13 http://tbj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-383-2&slc_lang=fa&sid=1 B Moini بابک معینی No Hamadan University of Medical sciences دانشگاه علوم پزشکی همدان A Ghaderi ارسلان قادری argh623@gmail.com Yes Kurdistan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی کردستان SM Hazavehie سیدمحمدمهدی هزاوه ای No Hamadan University of Medical sciences دانشگاه علوم پزشکی همدان H Allahverdipour حمید اله وردی پور No Tabriz University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی تبریز A Moghimbeigi عباس مقیم بیگی No Hamadan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی همدان F Jalilian فرزاد جلیلیان No Azad University of Hamadan دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان