fa مروری بر زنبور درمانی در ایران وجهان تخصصي Special پژوهشي Research <p> <strong> مقدمه: </strong>انسان در طول تاریخ همواره در معرض عوامل تهدید کننده متعدد پاتوژ‍ژن و غیر پاتوژن قرار داشته و از راهها و عوامل مختلفی جهت درمان و کنترل آنها استفاده نموده است، یکی از این روش ها استفاده از زنبور و محصولات آن بوده است. سابقه استفاده از زنبور عسل و محصولات آن در درمان انواع بیماریها به شناخت انسان از مزایای این حشره بر می گردد. </p><p> <strong> روش بررسی: </strong>این مقاله یک مطالعه مروری است. برای انجام این تحقیق مطالب علمی مرتبط با موضوع تحقیق از منابع و سایت های معتبر علمی جمع آوری و مورد مطالعه قرار گرفت. </p><p> <strong> یافته ها: </strong>محصولات متنوعی نظیر عسل، موم، نیش، گرده، ژل رویال (سلطنتی)، پروپولیس و آپیلارنیل از جمله موادی هستند که در درمان بیماریهای مختلفی مانند آلرژی ها، بیماری های خونی، گوارشی، قلبی، ریوی، مفاصل، کلیوی، عصبی ( MS )، متابولیکی (دیابت )، داخلی، گوش، حلق، بینی و چشم، مقاربتی، نقص ایمنی (ایدز)، خونی، سرطان،روانی،پوستی ،استخوانی و بیماریهای حاصل از عوامل بیماریزا مثل ویروسها و ژیاردیاها، تریکوموناس ها، شاگاس و مالاریا استفاده می شوند. </p><p> <strong> نتیجه گیری: </strong>این مقاله مروری است بر برخی از جدیدترین دستاوردهای حاصل از زنبور عسل و محصولات آن که در کنترل و درمان بیماری ها در ایران و جهان به کار می رود. </p><p> <strong>  </strong> </p><p> <strong> </strong></p> <p> <strong>Background</strong>: Human has encountered lots of pathogen and non-pathogenic agents all over the history and has used lots of methods for the control and treatment of such diseases. Apitherapy is one of such measures. </p><p> <strong>Method</strong>: This article is a review one. The related investigations were searched from websites and reliable</p><p> published texts. Different databases were explored based on appropriate key words. </p><p> <strong>Results</strong>: Historically, using honey bee and its products for treating several diseases is reflected to human recognition from this useful insect. Several honey bee products including honey, sting, pollen, royal jelly, propels, and wax are products that have used for treating different diseases such as allergy, blood diseases, pulmonary and nervous disease, diabetics, audit, eye, immunosuppressive diseases, cancer, psychiatric, dermatosis, and virus and giardia borne diseases, shagas and malaria. </p><p> <strong>Conclusion</strong>: This review article will introduce some new products of honey bee in control and treatment of different disease both in Iran and all over the world. </p><p> </p> زنبور درمانی، زهر زنبور، ژل رویال، عسل، گرده Apitherapy, honey bee sting, royal jelly, honey, pollen 164 177 http://tbj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-205-2&slc_lang=fa&sid=1 E Moradi اسلام مرادی اصل No Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشگاه علوم پزشکی تهران H Vatandoost حسن وطن دوست No Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشگاه علوم پزشکی تهران KH Shemshad خدیجه شمشاد No Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشگاه علوم پزشکی تهران M 3Salari gozam مهدی سالاری جوزم No Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشگاه علوم پزشکی تهران G Rafinejad جواد رفیع نژاد jrafinejad@tums.ac.ir Yes Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشگاه علوم پزشکی تهران