Tolooebehdasht
طلوع بهداشت
TB
Medical Sciences
http://tbj.ssu.ac.ir
1
admin
1728-5127
2538-1598
8
7
14
11
13
fa
jalali
1402
6
1
gregorian
2023
9
1
22
3
online
1
fulltext
fa
تأثیر برنامه آموزشی مبتنی بر مدل COM-B در اتخاذ رفتارهای پیشگیری کننده از گرایش به سوء مصرف مواد در دانش آموزان پسر هیجان طلب متوسطه دوره اول
The Effect of Educational Program Based on the COM-B Model on the Adoption of Preventive Behaviors against the Tendency for Addiction in Sensation-Seeking Male Students of Junior School
سایر
other
پژوهشي
Research
<span style="font-size:12pt"><span style="text-autospace:none"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">مقدمه</span></span></b><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">: معمولا مصرف مواد از نوجوانی شروع می شود. گرایش به مواد تحت تاثیر عواملی مثل جنس، سن، عوامل روانشناختی موثر بر هیجان طلبی و ارتباطات اجتماعی است.</span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"> مدل </span></span><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt"><span style="color:black">COM_B</span></span> <span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">شامل طیف کاملی از مفاهیم رفتاری بوده و برای مداخله در پدیده سوء مصرف مواد مناسب است. </span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">این </span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">پژوهش</span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"> با هدف ارزشیابی تاثیر آموزش در پیشگیری از گرایش به سوء مصرف مواد در دانش آموزان اجرا شده است.</span></span></span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="text-autospace:none"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">روش بررسی</span></span></b><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">: </span></span><span b="" style="font-family:" zar="">مطالعه تجربی از نوع کار آزمایی تصادفی کنترل شده اجرا شد. </span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">به روش خوشه ای از مدارس حاشیه شهر دو خوشه به تصادف انتخاب و یک مدرسه به عنوان مداخله و دیگری به عنوان کنترل با حجم نمونه 50 نفر در هر گروه تعیین شد. </span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">با پرسشنامه هیجان خواهی زاکرمن دانش آموزان از نظر هیجان خواهی بررسی شدند و افراد با نمره مثبت با پرسشنامه گرایش سوء مصرف مواد مدل </span></span><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt"><span news="" roman="" style="font-family:" time=""><span style="color:black">COM-B</span></span></span> <span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">ارزیابی شدند</span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">. مداخلات آموزشی برای گروه مداخله </span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">اجرا شد. پس از اتمام و سه ماه پس از مداخله این پرسشنامه توسط هر دو گروه تکمیل گردید.</span></span></span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="text-autospace:none"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">یافته ها</span></span></b><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">:</span></span> <span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">درگروه مداخله نمره ظرفیت فیزیکی (001/0=</span></span><span dir="LTR" news="" roman="" style="font-family:" time=""><span style="color:black">p</span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">)، ظرفیت روانی (001/0=</span></span><span dir="LTR" news="" roman="" style="font-family:" time=""><span style="color:black">p</span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">)، انگیزش انعکاسی (05/0></span></span><span dir="LTR" news="" roman="" style="font-family:" time=""><span style="color:black">p</span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">)<i>،</i> انگیزش خودکار (05/0></span></span><span dir="LTR" news="" roman="" style="font-family:" time=""><span style="color:black">p</span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">) و رفتار پیشگیری کننده از سوء مواد در زمانهای بعد از مداخله افزایش یافته است (05/0></span></span><span dir="LTR" news="" roman="" style="font-family:" time=""><span style="color:black">p</span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">)، اما نمره فرصت در زمانهای مورد مطالعه اختلاف معنی داری مشاهده نشد. در گروه کنترل نمره هیچ یک از متغیرها در زمانهای مطالعه اختلاف معنی داری نداشته است. </span></span></span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="text-autospace:none"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">نتیجه گیری</span></span></b><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">:</span></span> <span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"> اجرای برنامه های آموزشی مبتنی بر مدل </span></span><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt"><span news="" roman="" style="font-family:" time=""><span style="color:black">COM-B</span></span></span><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"> بر کاهش گرایش دانش آموزان به سوء مصرف مواد مؤثر است. </span></span></span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="text-autospace:none"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> </span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="text-autospace:none"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">این مقاله حاصل بخشی از نتایج پایان نامه دکتری تخصصی آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت دانشگاه علوم پزشکی یزد می باشد.</span></span></span></span></span></span></span></span><br>
<br>
نویسنده مسئول: احمد استقلال<br>
<a href="https://0000-0001-5233-4879">پروفایل ارکید</a><br>
می توانید سوابق علمی نویسنده را در <a href="https://scholar.google.com/citations?user=GCJF6nQAAAAJ&hl=en">گوگل اسکالر</a> و <a href="https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/?term=Seyed+Saeed+Mazloomy+Mahmoodabad%5BAuthor%5D%29+AND+%28shahid+sadoughi%5BAffiliation%5D%29">پابمد</a> مشاهده کنید.<br>
<span style="font-size:12pt"><span style="background:white"><span style="text-autospace:none"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:11.0pt">Introduction:</span></b><span style="font-size:11.0pt"> Drug abuse usually starts in adolescence; it is influenced by factors such as gender, age, psychological factors affecting sensation seeking and social communication. The COM-B model includes a full range of behavioral concepts and is suitable for intervention regarding substance abuse. This research was carried out with the aim of evaluating the impact of education on the prevention of substance abuse among students.</span></span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="background:white"><span style="text-autospace:none"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:11.0pt">Methods: </span></b><span style="font-size:11.0pt">An experimental study with a randomized controlled trial type was carried out. Using cluster method, two clusters were randomly selected from trhe schools on the outskirts of the city; one school was determined as intervention, and the other as control with a sample size of 50 people in each group. With Zuckerman's sensation seeking questionnaire, students were examined, and those with a positive score were evaluated with the COM-B substance abuse tendency questionnaire. Educational interventions were implemented for the intervention group. After completion of the intervention and three later, this questionnaire was completed by both groups.</span></span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="background:white"><span style="text-autospace:none"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:11.0pt">Results: </span></b><span style="font-size:11.0pt">In the intervention group, the scores of physical capacity (p=0/001), mental capacity (p=0/001), reflective motivation (p<0/05), automatic motivation (p<0/05), and preventive behavior against substance abuse increased after the intervention (p<0/05), but no significant difference was observed in the opportunity score in the studied times. In the control group, there was no significant difference in the scores of any of the variables during the study.</span></span></span></span></span></span><br>
<span style="font-size:12pt"><span style="background:white"><span style="text-autospace:none"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:11.0pt">Conclusion: </span></b><span style="font-size:11.0pt">The implementation of educational programs based on COM-B model is effective in reducing the tendency of students to abuse drugs.</span></span></span></span></span></span><br>
<br>
سوء مصرف مواد, هیجان طلبی, مدل COM-B, نوجوان, مداخله آموزشی
Substance Abuse, Sensation Seeking, COM-B Model, adolescent, Educational Intervention
1
15
http://tbj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3013-2&slc_lang=fa&sid=1
Saeed
Mazloumi Mahmoud Abad
سید سعید
مظلومی محمود آباد
mazloomy.mm@gmail.com