fa بررسی شیوع شپش سر در دانش آموزان مقطع ابتدایی و تعیین کننده های رفتارهای پیشگیری کننده ازآن براساس الگوی اعتقاد بهداشتی در مادران آنهادر هشتگرد، سال تحصیلی92-91 عمومى General پژوهشي Research <p dir="RTL" style="margin-right:.2pt;"><strong>چکیده</strong></p> <p dir="RTL"><strong>مقدمه:</strong>آلودگی به شپش سر یک معضل بهداشتی با سابقه طولانی در سطح جهان است که سبب بوجود آمدن عوارض جسمی، روانی و اجتماعی می گردد و در سنین 11-6 سال شایعتر است. نظر به کمبود مطالعات در این زمینه، مطالعه حاضر با هدف بررسی شیوع شپش سر در دانش آموزان مقطع ابتدایی و تعیین کننده های رفتارهای پیشگیری کننده ازآن براساس الگوی اعتقاد بهداشتی در مادران آنهادر هشتگرد، در سال تحصیلی 92-1391 انجام شد.</p> <p dir="RTL" style="margin-right:.2pt;"><strong>روش بررسی: </strong>این مطالعه تحلیلی بصورت مقطعی بر روی372 نفر از دانش آموز مقطع ابتدایی و مادران آنها در شهرستان هشتگرد انجام شد.داده ها به وسیله معاینه سر دانش آموزان و تکمیل پرسشنامه محقق ساخته توسط مادرانشان جمع آوری گردید. تجزیه و تحلیل داده ها توسط نرم افزار<span dir="LTR">SPSS</span> و با استفاده از شاخص های مرکزی و پراکندگی، تی مستقل، ضریب همبستگی پیرسون، رگرسیون خطی وآنالیز واریانس صورت گرفت.</p> <p dir="RTL" style="margin-right:2.4pt;"><strong>یافته ها:</strong>میزان شیوع شپش در افراد مورد بررسی 6/4 درصد بود. شیوع آلودگی به شپش سر به طور معنی داری در دانش آموزان دختر(6/8 درصد) بیشتر از دانش آموزان پسر (5/0 درصد) بود(0001/0><span dir="LTR">P</span>). بین رفتارهای پیشگیری کننده از شپش سر در مادران&nbsp; و سازه های شدت درک شده، منافع درک شده و خودکارآمدی همبستگی مثبت و معنی دار مشاهده شد(05/0><span dir="LTR">P</span>). &nbsp;از بین رفتارهای پیشگیری کننده از شپش سر، همکاری مادران با مراقبین بهداشتی و پرسنل بهداشتی جهت پیشگیری از شپش سر،&nbsp; کمترین رفتار گزارش شده &nbsp;بود. سازه های الگوی اعتقاد بهداشتی 7/10 درصد از واریانس رفتارهای پیشگیری کننده&nbsp; را پیش بینی کردند که تنها قدرت پیش بینی خودکارآمدی به لحاظ آماری معنی دار بود(048/0=<span dir="LTR">&beta;</span>).</p> <p dir="RTL" style="margin-right:.2pt;"><strong>نتیجه گیری</strong>: با توجه به شیوع قابل توجه شپش سر به ویژه در دانش آموزان دختر ، اجرای برنامه های آموزشی مبتنی بر الگوی اعتقاد بهداشتی به منظور بهبود رفتارهای پیشگیری کننده از شپش سر جهت والدین، دانش آموزان و کارکنان مدارس با تأکید بر ارتقاء خودکارآمدی مادران در این زمینه و نیز لزوم همکاری بیشتر والدین و مدرسه در این زمینه پیشنهاد می گردد.</p> <p dir="RTL" style="margin-right:.2pt;"></p> <p dir="RTL"></p> <p dir="RTL">این مقاله حاصل از پایان نامه کارشناسی ارشد رشته آموزش بهداشت دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد می باشد.</p> <p dir="RTL"></p> <p dir="LTR"><strong>Introduction: </strong>Head lice infection is a global health problem with a long history that led to physical, psychological and social complications which is most common between the ages of 6-11years. Regarding lack of studies in the area this study was performed to determine the prevalence of Pediculus capitis in primary school children and its preventive behaviors determinants based on Health Belief Model in Their Mothers in Hashtgerd, 2012.</p> <p dir="LTR"><strong>Methods: </strong>The analytical cross-sectional study carried out on 372 primary school students and their mothers in Hashtgerd. Data was collected by examining the student&#39;s heads and a questionnaire which was completed by their mothers and was analyzed by SPSS-18, using Indices of central tendency and dispersion, independent t-test, Pearson correlation ratio, linear regression, and ANOVA.</p> <p dir="LTR"><strong>Results: </strong>The prevalence of Pediculus capitis was 6.4 percent. Prevalence of head lice was significantly higher in girl students (8.6%) versus boys (0.5%) (P<0.001). There was a positive significant correlation between preventive behaviors and perceived severity, perceived benefits, and self-efficacy (P<0.05). Among preventive behaviors, cooperation of mothers with health care providers to prevent lice had the lowest frequency. Based on regression analysis, HBM constructs predicted 10.7% of variance&nbsp; in preventive behaviors and self-efficacy was the only statistically significant predictor of behavior (&beta;=0.048).&nbsp;&nbsp;&nbsp;</p> <p dir="LTR" style="margin-left:.2pt;"><strong>Conclusion: </strong>Regarding meaningful prevalence of Pediculus capitis &nbsp;especially among female students, HBM-based educational programs is recommended&nbsp; to enhance preventive behaviors of head lice in students, parents, and school staff with an emphasize on mothers self- efficacy and also necessity of mothers cooperation with health care providers to prevent lice.</p> <p dir="LTR" style="margin-left:.2pt;"></p> <p dir="LTR" style="margin-left:.2pt;"></p> الگوی اعتقاد بهداشتی, شپش سر,مادران, دانش آموزان Health Belief Model, Pediculus Capitis, Mothers, Students. 198 207 http://tbj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-223&slc_lang=fa&sid=1 M A MorowatiSharifabad محمد علی مروتی شریف آباد Yes Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد M EbrahimZadeh محمد ابراهیم زاده اردکانی No Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد F Fazeli فرشته فاضلی No Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد A Dehghani علی دهقانی No Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد T Neshati طاهره نشاطی No yazd Education office اداره آموزش و پرورش ناحیه دو یزد