fa بررسی وضعیت تغذیه انحصاری با شیر مادر تا 6 ماهگی و برخی عوامل مرتبط با آن در کودکان 12-6 ماهه تحت پوشش مراکز بهداشتی درمانی شهری شهر اردکان تخصصي Special كاربردي Applicable <p dir="RTL"><strong>مقدمه:</strong> تغذیه انحصاری با شیر مادر تا 6 ماهگی بهترین تغذیه برای کودک می باشد که تأمین کننده نیازهای جسمی، فیزیو لوژیک و روحی او تا شش ماهگی است و باعث کاهش بروز برخی عفونت ها می شود و تابحال کمتردر تحقیقات بهداشتی مورد توجه قرار گرفته است. لذا مطالعه  حاضر با هدف تعیین شیوع تغذیه انحصاری با شیر مادر تا شش ماهگی و برخی عوامل مرتبط با آن در شهر اردکان ارائه می شود.</p> <p dir="RTL"><strong>روش بررسی:</strong> طی یک مطالعه توصیفی مقطعی در مرداد ماه 1390،  413 کودک 12- 6 ماهه از 4 مرکز بهداشتی درمانی شهری شهر اردکان بصورت سر شماری مورد بررسی قرار گرفتند. اطلاعات بوسیله پرسشنامه محقق ساخته و مصاحبه با مادر جمع آوری گردید. پرسشنامه شامل اطلاعات دموگرافیک و نیز اطلاعات مربوط به وضعیت تغذیه کودک در 6 ماهه اول زندگی بود. تمامی مادران داوطلبانه در مطالعه  شرکت کردند.</p> <p dir="RTL"><strong>یافته ها:</strong> 8/50 %اطفال مورد بررسی  پسر و 2/49% دختر بودند میزان تغذیه انحصاری فقط با شیر مادر تا 6 ماهگی 1/6% درصد و میزان تغذیه انحصاری با شیر مادر و آب جوشیده 6/34% بود. میانگین مدت تغذیه انحصاری فقط با شیر مادر22/2±49/3 ماه و میانگین مدت تغذیه انحصاری با شیر مادر و آب جوشیده           79/1± 55/4 ماه بود. بین تغذیه انحصاری با شیر مادر و توقف وافت رشد ارتباط معنی دار آماری وجود داشت. مهم ترین موانع تغذیه انحصاری با شیر مادر از دید مادران بترتیب گریه بدون علت و بیقراری نوزاد ودرک ذهنی از ناکافی بودن شیر مادر گزارش گردید.</p> <p dir="RTL"><strong>نتیجه گیری:</strong> میزان تغذیه انحصاری با شیر مادر در سطح پایین گزارش شد و اکثر مادران شیرده در زمینه کافی بودن شیر خود در شش ماهه اول جهت تغذیه شیر خوار توجیه نبوده و  علت عدم موفقیت خود را در انجام این رفتار موارد نامربوطی از جمله بیقراری نوزاد ودرک ذهنی از کافی نبودن شیر ذکر کردند که نشان دهنده عدم آگاهی لازم  آنان در این زمینه می باشد، بعلاوه افراد با سواد در امر تغذیه انحصاری با شیر مادر موفق تر از افراد کم سواد بودند که همه موارد فوق گواه برنیاز آموزشی بیشتر جهت افزایش آگاهی مادران شیرده در این زمینه میباشد.</p> <p><strong>Background:</strong> Exclusively breast-fed up to six months is the best status for children providing them with physical, physiological and mental needs and causes decreasing some infections among them. This is less addressed in research up to now. The study thus aimed to determine prevalence of exclusive breast feeding up to six months and some of its related factors in Ardakan.</p> <p><strong>Methods:</strong> In a descriptive, cross-sectional study in July 2011,a total number of 413, 6-12 months children from 4 urban health care centers of Ardakan were included in the study through census. Data were collected using a researcher-designed questionnaire including demographic information and questions about child nutrition status in the first six months of life. All of the eligible mothers participated in the study voluntarily.</p> <p><strong>Results:</strong> Of the studied children 50.8% were male and 49.2% were female. Exclusive breast feeding rate up to six months was 6.1% and exclusive breast feeding with hot water rate was 34.6%. Duration mean of the former was 3.49± 2.22 months and the latter 4.55± 1.79 months. There was a significant relationship between exclusive breast feeding and growth stop and growth decline. The most important reported barriers for exclusive breast feeding were the child unknown crying and mothers&#39 perceived insufficiency of their milk.</p> <p><strong>Conclusion:</strong> Exclusive breast feeding rate is low and most mothers do not know enough about sufficiency of mothers&#39 breast milk for their children up to six months and they report some unacceptable reasons for stopping breast feeding which indicates their knowledge level in this area is low. Moreover, literate people are more successful in exclusive breast feeding than low literate people. All of the above points indicates that increasing mother&#39s knowledge in this domain is necessary.</p> واژه های کلیدی: تغذیه انحصاری با شیر مادر, توقف رشد, افت رشد, موانع Keywords: Exclusive Breast Feeding, Growth Stop, Growth Reduction, Barriers 84 94 http://tbj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-189&slc_lang=fa&sid=1 M Morowatisharifabad محمد علی مروتی شریف‌آبادی morowatishaif@yahoo.com Yes Shahid Sadoughi University of Medical Sciences-Yazd,Iran دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد H Hajizadeh اقدس حاجی زاده No Shahid Sadoughi University of Medical Sciences-Yazd,Iran دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد S Akhavan Karbasi صدیقه اخوان کرباسی No Shahid Sadoughi University of Medical Sciences-Yazd,Iran دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد H Fallahzadeh حسین فلاح زاده No Shahid Sadoughi University of Medical Sciences-Yazd,Iran دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد