fa بررسی نگرش، عقاید رفتاری و ارزشیابی پیامد رفتاری پدران شهر یزد در مورد پیشگیری از گرایش فرزندان به مواد اعتیاد آور تخصصي Special پژوهشي Research مقدمه: سوءمصرف مواد و اعتیاد در ایران در حال گسترش است. با کاهش سن شروع اعتیاد به نظر می‌رسد پیشگیری از مواجهه کارآمدترین روش باشد. از آنجا که خانواده مهم‌ترین نهاد اجتماعی در جامعه پذیری و تربیت فرزندان است، این مطالعه با هدف تعیین نگرش، عقاید رفتاری و ارزشیابی پیامد رفتاری پدران شهر یزد در مورد پیشگیری از گرایش فرزندان به مواد اعتیاد آور انجام گرفت. روش بررسی: این مطالعه توصیفی- تحلیلی و به روش مقطعی بود. جامعه پژوهش پدران شهر یزد بودند که در یک نمونه 180 نفری به روش نمونه گیری تصادفی چند مرحله‌ای انتخاب شدند و مورد مطالعه قرار گرفتند. ابزار جمع آوری اطلاعات، پرسشنامه محقق ساخته دارای روایی و پایایی معتبر در سه بخش؛ جمعیت شناختی و زمینه‌ای با هفت سوال ، چهار گویه نگرش (81/0=α) و محدوده امتیاز 28-4، پانزده گویه عقاید رفتاری (89/0=α) و محدوده امتیاز 105-15 و پانزده گویه ارزشیابی پیامد رفتار (82/0=α) و محدوده امتیاز 105-15 بود که به صورت خود گزارش دهی تکمیل می‌شد. داده‌های جمع آوری شده توسط نرم افزار آماری SPSS-18 و با بهره گیری از آمار توصیفی و آزمون‌های تحلیلی نظیرتی تست مستقل، آنووا، آنالیز رگرسیون خطی و ضریب همبستگی پیرسون در سطح معناداری 05/0 مورد آزمون قرار گرفتند. یافته‌ها: محدوده سن شرکت کنندگان 30 الی 59 سال با میانگین 34/5±38/40 بود. میانگین نمره کسب شده از نگرش 14/5±45/19، اعتقاد رفتار 94/14±76/78 و ارزشیابی پیامد رفتار 10/9±81/81 بود. نگرش (001/0=p) و اعتقادات رفتار (050/0=p) پدرانی که صاحب خانه بودند، نگرش (001/0=p) و اعتقادات رفتار (012/0=p) پدران دارای سطح لیسانس و بالاتر از امتیاز بیشتری برخوردار بود. میان نگرش و اعتقادات رفتاری (001/0>p و368/0=r)، نگرش و ارزشیابی پیامد رفتاری (001/0>p و304/0=r) و عقاید رفتاری و ارزشیابی پیامد رفتاری (001/0>p و792/0=r) همبستگی وجود داشت. همچنین آزمون رگرسیون نشان داد عقاید رفتاری و ارزشیابی پیامد رفتاری هرکدام به ترتیب 44 و 31 درصد از واریانس نگرش را پیشگویی می نمودند. نتیجه گیری: نگرش، عقاید رفتاری و ارزشیابی پیامد رفتاری پدران در خصوص انجام رفتارهای پیشگیری کننده از گرایش مصرف مواد اعتیاد آور در فرزندان مطلوب بود از اینرو اهمیت و ضرورت اجرای برنامه پیشگیرانه از طریق پدران در این خصوص مورد تاکید قرار می‌گیرد. این مقاله برگرفته از پایان نامه کارشناسی ارشد رشته دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد می باشد. Introduction: Drug abuse and addiction in Iran is expanding continually. By reducing the onset age of addiction and the growing youth population in the country it seems prevention to be the most efficient way. In this regard, considering that family is the most important social institution that plays a fundamental role in children's socialization and social education and values, education is a major factor and has a major impact on personality development of the children. The aim of this study was to determine the attitude, behavioral beliefs and evaluations of behavioral outcomes in Yazdi fathers about prevention of their children's tendency to addictive drugs. Methods: This was a descriptive cross-sectional study. The research community comprised Yazdi fathers in a sample of 180 selected through a multistage random sampling method. Data collection tool was a valid and reliable questionnaire in three parts: seven demographic questions, four attitude items (α=0.81) with the score rang of 4-28, behavioral beliefs fifteen questions (α=0.89) with a score rang of 15-105 and evaluations of behavioral outcomes fifteen items (α=82) with the score rang of 15-105 all of which were completed through self-report. Data were then analyzed using SPSS-18 by independent T-test, ANOVA, Pearson correlation coefficient and regression at α=0.05. Results: The age of the participants was 30-59 years with the mean of 40.38±5.34. 98.3% were married, 22.8% had a history of addiction in the family and friends, 13.9% had a BS or higher education degree, and 34.7% were self-employed. Mean score on attitude was 19.45±5.14, behavioral believes 78.76±14.94 and the evaluation of behavioral outcomes 81.81±9.10. Attitude mean score of the landlord fathers (p=0.001) and behavioral beliefs (p=0.05) and fathers with BS and higher education degrees (p=0.001) and behavioral beliefs (p=0.012) were higher. There was a correlation between attitude and behavioral beliefs (r=0.368, p>0.001), attitude and evaluation of behavioral outcomes (r=0.304, p>0.001) and behavioral beliefs and evaluation of behavioral outcomes (r=0.792, p>0.001). Conclusion: Attitude, behavioral beliefs and evaluations of behavioral outcomes were optimal about father’s behaviors in prevention of tendency of children toward drugs so the importance and necessity of implementing preventive programs by fathers is emphasized. نگرش, عقاید, اعتیاد, مواد مخدر Attitude, Beliefs, Addiction, Drugs 25 36 http://tbj.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-89&slc_lang=fa&sid=1 SS MazloomyMahmoodabad سید سعید مظلومی محمود آباد No Shahid Sadoughi University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد M MirzaeiAlavijeh مهدی میرزایی علویجه mehdimirzaiea@yahoo.com Yes Shahid Sadoughi University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد SM Yassini سید مجتبی یاسینی No Shahid Sadoughi University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد M Askarshahi محسن عسکری شاهی No Shahid Sadoughi University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد