دوره 23، شماره 4 - ( مهر و آبان 1403 )
جلد 23 شماره 4 صفحات 116-102 |
برگشت به فهرست نسخه ها
دانشگاه علامه طباطبایی ، dr_sharifidaramadi@yahoo.com
چکیده: (1989 مشاهده)
مقدمه: با توجه به اثرات منفی سریال های ماهواره ای بر تعهد زناشویی، کیفیت زندگی زنان و متزلزل شدن نظام خانواده، پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان شناختی-رفتاری بر تعهد زناشویی و کیفیت زندگی در زنان دنبال کننده سریال‌های ماهواره‌ای در شهر تهران انجام گردید.
روش بررسی: مطالعه حاضر از نوع مداخله‌ای نیمه تجربی به‌صورت پیش‌آزمون- پس‌آزمون طراحی شد. جامعه آماری پژوهش حاضر را زنان مخاطب سریال‌های ماهواره‌ای که عضو موسسه‌ای فعال در حوزه ازدواج و خدمات روانشناختی به زوجین در شرق تهران بودند تشکیل می‌دادند که با روش در دسترس (اتفاقی) اولین فرد انتخاب شده و سپس به شکل نمونه‌گیری گلوله برفی 120 نفر معرفی شدند. بعد از بررسی، افت و انتخاب افراد واجد شرایط حجم نمونه به 30 نفر کاهش پیدا کرد که به روش تصادفی ساده در دو گروه آزمایش و کنترل گماشته شدند (هر گروه 15 نفر). سپس زنان گروه آزمایش در جلسات آموزشی شناختی_رفتاری به‌صورت مجازی شرکت کردند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها شامل دو پرسشنامه استاندارد شده پرسشنامه کیفیت زندگی سازمان بهداشت جهانی و پرسشنامه تعهد زناشویی آدامز و جونز بودند که در دو مقطع قبل و بعد از مداخله در دو گروه توزیع و تکمیل شدند. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها در سطح توصیفی از میانگین، انحراف معیار، شایپروویک، کجی و کشیدگی، آزمون‌ام باکس و رگرسیون استفاده شد. در سطح آمار توصیفی برای بررسی معنی‌دار بودن اثربخشی مداخله از تحلیل کوواریانس استفاده گردید. داده ها با استفاده از نرم افزار spss نسخه 26 تجزیه تحلیل شدند.
یافته‌ها: نتایج تحقیق نشان داد که بین دو گروه آزمایش و کنترل در پیش‌آزمون و پس‌آزمون تفاوت معناداری وجود دارد (05/0p<). نمرات گروه آزمایش پس از اجرای مداخله در سطح معناداری آزمون تحلیل کوواریانس در پس‌آزمون برای متغیرهای سلامت جسمانی، سلامت روانشناختی، روابط اجتماعی، محیط اجتماعی، کیفیت زندگی (کل)، تعهد شخصی، تعهد اخلاقی، تعهد ساختاری و تعهد زناشویی (کل) نسبت به پیش‌آزمون افزایش معناداری را نشان می‌دهد (05/0p<)، درحالی‌که گروه کنترل تفاوت معناداری را نشان نداد (05/0p>).
نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که درمان شناختی رفتاری تأثیر مثبتی بر کیفیت زندگی و تعهد زناشویی دارد. این نوع درمان می‌تواند به‌عنوان یکی از راهکارهای مؤثر برای بهبود تعهد زناشویی و کیفیت زندگی زنان که به تماشای سریال‌های ماهواره‌ای می‌پردازند، مورد استفاده قرار گیرد.
روش بررسی: مطالعه حاضر از نوع مداخله‌ای نیمه تجربی به‌صورت پیش‌آزمون- پس‌آزمون طراحی شد. جامعه آماری پژوهش حاضر را زنان مخاطب سریال‌های ماهواره‌ای که عضو موسسه‌ای فعال در حوزه ازدواج و خدمات روانشناختی به زوجین در شرق تهران بودند تشکیل می‌دادند که با روش در دسترس (اتفاقی) اولین فرد انتخاب شده و سپس به شکل نمونه‌گیری گلوله برفی 120 نفر معرفی شدند. بعد از بررسی، افت و انتخاب افراد واجد شرایط حجم نمونه به 30 نفر کاهش پیدا کرد که به روش تصادفی ساده در دو گروه آزمایش و کنترل گماشته شدند (هر گروه 15 نفر). سپس زنان گروه آزمایش در جلسات آموزشی شناختی_رفتاری به‌صورت مجازی شرکت کردند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها شامل دو پرسشنامه استاندارد شده پرسشنامه کیفیت زندگی سازمان بهداشت جهانی و پرسشنامه تعهد زناشویی آدامز و جونز بودند که در دو مقطع قبل و بعد از مداخله در دو گروه توزیع و تکمیل شدند. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها در سطح توصیفی از میانگین، انحراف معیار، شایپروویک، کجی و کشیدگی، آزمون‌ام باکس و رگرسیون استفاده شد. در سطح آمار توصیفی برای بررسی معنی‌دار بودن اثربخشی مداخله از تحلیل کوواریانس استفاده گردید. داده ها با استفاده از نرم افزار spss نسخه 26 تجزیه تحلیل شدند.
یافته‌ها: نتایج تحقیق نشان داد که بین دو گروه آزمایش و کنترل در پیش‌آزمون و پس‌آزمون تفاوت معناداری وجود دارد (05/0p<). نمرات گروه آزمایش پس از اجرای مداخله در سطح معناداری آزمون تحلیل کوواریانس در پس‌آزمون برای متغیرهای سلامت جسمانی، سلامت روانشناختی، روابط اجتماعی، محیط اجتماعی، کیفیت زندگی (کل)، تعهد شخصی، تعهد اخلاقی، تعهد ساختاری و تعهد زناشویی (کل) نسبت به پیش‌آزمون افزایش معناداری را نشان می‌دهد (05/0p<)، درحالی‌که گروه کنترل تفاوت معناداری را نشان نداد (05/0p>).
نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که درمان شناختی رفتاری تأثیر مثبتی بر کیفیت زندگی و تعهد زناشویی دارد. این نوع درمان می‌تواند به‌عنوان یکی از راهکارهای مؤثر برای بهبود تعهد زناشویی و کیفیت زندگی زنان که به تماشای سریال‌های ماهواره‌ای می‌پردازند، مورد استفاده قرار گیرد.
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
روان شناسی
دریافت: 1403/4/6 | پذیرش: 1403/6/28 | انتشار: 1403/8/28
دریافت: 1403/4/6 | پذیرش: 1403/6/28 | انتشار: 1403/8/28
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |